Przejdź do treści
PracaEdu

Poradnik dla firm

Program stażowy dla studentów, jak go zbudować w firmie

Program stażowy dla studentów to rekrutacja rozłożona na kilka miesięcy. Opisujemy, jak zaplanować cele, budżet, nabór według roku akademickiego, umowy, opiekę i ocenę, żeby najlepsi stażyści zostali w firmie.

Przejdź do artykułu
Zespół HR planuje program stażowy

Program stażowy dla studentów to uporządkowany sposób na pozyskiwanie młodych pracowników, którzy po kilku miesiącach znają firmę, jej narzędzia i zespół. Dobrze zaprojektowany program nie jest jednorazową akcją wizerunkową. To proces rekrutacyjny rozłożony w czasie, z jasno określonym celem, budżetem, opiekunami i kryteriami oceny. Poniżej opisujemy, jak firma może zbudować go krok po kroku, od decyzji o celach po zatrudnienie najlepszych stażystów. Porównanie form prawnych i tego, jak firmy łączą staż z naborem kierunkowym, zebraliśmy na stronie programy stażowe dla firm.

Od czego zacząć, czyli cele programu stażowego

Pierwsza decyzja dotyczy tego, po co firma uruchamia program. Od celu zależy liczba miejsc, wybór kierunków studiów, długość stażu i sposób oceny. Najczęściej spotykamy cztery cele, które mogą występować razem.

  • Budowa zaplecza kadrowego. Firma chce co roku zatrudniać kilka osób po stażu na stanowiska uczniowskie, zamiast konkurować o doświadczonych specjalistów.
  • Wsparcie zespołów w okresach zwiększonej pracy. Stażyści przejmują zadania projektowe, analityczne albo obsługowe w czasie, gdy zespół ma najwięcej pracy.
  • Współpraca z uczelniami. Program jest częścią relacji z wydziałami, kołami naukowymi i biurami karier, a firma staje się rozpoznawalna wśród studentów danego kierunku.
  • Sprawdzenie kandydata w praktyce. Kilka miesięcy wspólnej pracy daje znacznie pewniejszą ocenę niż dwie rozmowy kwalifikacyjne.

Cel warto zapisać jednym zdaniem i dodać do niego miernik. Zamiast ogólnego sformułowania lepiej zapisać, ile osób firma chce zatrudnić po stażu i w których działach. Taki zapis porządkuje dalsze decyzje i ułatwia rozmowę z zarządem o budżecie.

Budżet programu i to, co się na niego składa

Program stażowy kosztuje więcej niż samo wynagrodzenie stażystów. Rzetelny budżet obejmuje kilka pozycji, które łatwo pominąć na etapie planowania.

Pozycja budżetuCo obejmujeNa co zwrócić uwagę
Wynagrodzenie stażystówStawka godzinowa albo miesięczna, zależna od rodzaju umowyPrzy umowie zlecenia obowiązuje minimalna stawka godzinowa ogłoszona na dany rok
Koszty pracodawcySkładki przy umowie o pracę, ewentualne składki przy zleceniuZlecenie ze studentem do 26 lat zwykle nie jest oskładkowane, umowa o pracę jest
Czas opiekunówGodziny pracy osób prowadzących stażystówOpiekun potrzebuje realnie kilku godzin tygodniowo na jednego stażystę
Stanowisko pracySprzęt, licencje, dostęp do systemów, miejsce w biurzeDostępy trzeba zamówić przed pierwszym dniem stażu
RekrutacjaOgłoszenia, współpraca ze szkołami i uczelniami, selekcjaMożna ją powierzyć agencji rekrutacyjnej w stałym abonamencie
Szkolenia i wydarzeniaSzkolenie wstępne, spotkania grupy, zakończenie programuNie muszą być drogie, ważne, żeby były zaplanowane

Płatny staż przyciąga więcej kandydatów i lepiej dobranych. Bezpłatny staż ogranicza grupę zainteresowanych do osób, które mogą sobie na niego pozwolić, i zwykle kończy się mniejszą liczbą zgłoszeń. Jeśli firma rozważa współpracę w ramach obowiązkowych praktyk studenckich, warto wiedzieć, że mogą one być bezpłatne albo płatne, a podstawą jest porozumienie uczelni z firmą. To jednak inna instytucja niż program stażowy, o czym piszemy szerzej we wpisie staż czy praktyki.

Wybór kierunków studiów i profili stażystów

Lista kierunków wynika z działów, które przyjmą stażystów, i z zadań, jakie stażyści będą wykonywać. Zbyt szeroko opisany profil daje dużo zgłoszeń o niskim dopasowaniu. Zbyt wąski odcina dobrych kandydatów z pokrewnych kierunków.

Jak opisać profil stażysty

  • Wskaż dział i opiekuna, a nie tylko nazwę stanowiska.
  • Opisz trzy lub cztery główne zadania stażysty w pierwszych tygodniach.
  • Podaj kierunki podstawowe i pokrewne, na przykład ekonomia oraz finanse i rachunkowość, informatyka oraz automatyka.
  • Określ rok studiów lub etap nauki, który pozwala pogodzić staż z zajęciami.
  • Wymień narzędzia, których znajomość jest konieczna, i oddzielnie te, których stażysta nauczy się w firmie.

Dostępność czasowa ważniejsza niż średnia ocen

Plan pracy stażysty porównaj z zajęciami i sesją egzaminacyjną przed rozpoczęciem programu. Ustal zasady zmiany dostępności. W PracaEdu prowadzimy zespoły uczniów szkół średnich, a projekt dobieramy do wieku, umiejętności i dostępności obok nauki.

Harmonogram naboru zgodny z rokiem akademickim

Studenci planują staże z wyprzedzeniem i według kalendarza uczelni. Firma, która ogłasza nabór w połowie czerwca na staż od lipca, trafia na osoby, które już coś wybrały. Poniższy harmonogram opisuje typowy rok programu letniego z możliwością kontynuacji w semestrze zimowym.

OkresEtapDziałania firmy
Październik i listopadPlanowanieCele, budżet, liczba miejsc, wybór opiekunów, kontakt z uczelniami i biurami karier
Grudzień i styczeńPrzygotowanieOpisy profili, ogłoszenie, strona programu, wzory umów
Luty i marzecNabórZbieranie zgłoszeń po sesji zimowej, preselekcja, zadania rekrutacyjne
Kwiecień i majWybórRozmowy, decyzje, podpisanie umów, zamówienie dostępów
Lipiec do wrześniaStaż letniWdrożenie, praca projektowa, oceny okresowe
PaździernikKontynuacjaPropozycje dalszej pracy w niepełnym wymiarze albo zatrudnienia

Firmy, które przyjmują stażystów przez cały rok, mogą prowadzić dwa nabory, zimowy i letni. Ważne, żeby nie wypadały w czasie sesji egzaminacyjnej, bo wtedy liczba i jakość zgłoszeń wyraźnie spada.

Umowy w programie stażowym

Program stażowy firmy nie jest odrębną formą prawną. Najczęściej opiera się na umowie zlecenia albo na umowie o pracę na czas określony. Osobną instytucją jest staż z urzędu pracy dla osób zarejestrowanych jako bezrobotne, finansowany przez urząd, oraz praktyka absolwencka na podstawie ustawy o praktykach absolwenckich.

FormaDla kogoNajważniejsze cechy
Umowa zleceniaStudenci do 26 latZwykle bez składek ZUS i zdrowotnej, minimalna stawka godzinowa, elastyczny grafik
Umowa o pracę na czas określonyStudenci i absolwenciPełne składki, urlop, ochrona pracownicza, dobra podstawa do dalszego zatrudnienia
Praktyka absolwenckaAbsolwenci przed ukończeniem 30 latDo 3 miesięcy łącznie, odpłatna albo nieodpłatna, do 8 godzin na dobę i 40 tygodniowo
Praktyki studenckieStudenci w ramach programu studiówPorozumienie z uczelnią, opiekun po obu stronach, mogą być płatne

Przy umowie zlecenia ze studentem trzeba pamiętać, że zwolnienie ze składek wygasa z dniem obrony albo skreślenia z listy studentów. Jeśli staż trwa w czasie obrony, od tego dnia zlecenie jest oskładkowane. Przychody osób do 26 lat z umowy o pracę i umowy zlecenia mogą korzystać z ulgi dla młodych do 85 528 zł w roku podatkowym. Szczegóły opisujemy we wpisie o umowie zlecenia dla studenta do 26 lat.

Opiekun stażu i wdrożenie

Opiekun jest najważniejszym elementem programu. Stażysta bez opiekuna szybko traci motywację, a firma traci czas na poprawianie pracy, której nikt nie wyjaśnił. Opiekun nie musi być kierownikiem, ale powinien mieć czas i chęć do prowadzenia młodszej osoby.

Zadania opiekuna

  • Przygotowanie planu pierwszych dwóch tygodni z listą zadań i spotkań.
  • Krótkie spotkania co tydzień, na których omawia postępy i trudności.
  • Przydzielanie zadań o rosnącym poziomie samodzielności.
  • Udział w ocenie śródokresowej i końcowej.
  • Rekomendacja w sprawie dalszego zatrudnienia.

Pierwszy dzień i pierwszy tydzień

Dobre wdrożenie zaczyna się przed pierwszym dniem. Stażysta powinien wiedzieć, o której przyjść, do kogo się zgłosić i jakie dokumenty zabrać. Dostępy do poczty i systemów powinny działać od rana. W pierwszym tygodniu warto zaplanować szkolenie z zasad bezpieczeństwa informacji, krótkie spotkania z działami, z którymi stażysta będzie współpracował, i pierwsze proste zadanie z wyraźnym terminem.

Ocena stażysty w trakcie i na koniec programu

Ocena powinna opierać się na kryteriach znanych stażyście od początku. Zaskoczenie oceną na końcu programu niszczy zaufanie i utrudnia późniejszą rozmowę o zatrudnieniu.

KryteriumJak mierzyć
Jakość pracyLiczba poprawek, samodzielność przy powtarzalnych zadaniach
RozwójPorównanie zadań z pierwszego i ostatniego miesiąca
WspółpracaOpinia opiekuna i osób z zespołu
RzetelnośćDotrzymywanie terminów, obecność zgodna z grafikiem
Dopasowanie do stanowiskaCzy zakres stanowiska uczniowskiego odpowiada mocnym stronom stażysty

Najlepiej sprawdza się ocena w połowie stażu i na jego końcu. Ocena śródokresowa daje czas na poprawę, a końcowa jest podstawą decyzji o zatrudnieniu. Warto też zapytać stażystów o ocenę programu. Ich uwagi pomagają poprawić kolejną edycję.

Zatrudnienie po stażu

Program stażowy ma sens wtedy, gdy część stażystów zostaje w firmie. Decyzję o propozycji zatrudnienia warto podjąć przed końcem stażu, a nie kilka tygodni po nim, gdy student wraca na uczelnię i szuka innych możliwości.

  • Przygotuj z wyprzedzeniem stanowiska dla początkujących dla absolwentów programu.
  • Dla studentów, którzy nie skończyli jeszcze studiów, zaproponuj pracę w niepełnym wymiarze dopasowaną do planu zajęć.
  • Przy przejściu ze zlecenia na umowę o pracę ustal termin tak, żeby uwzględniał obronę i zmianę oskładkowania.
  • Stażystom, którym nie składasz propozycji, przekaż rzetelną informację zwrotną. To oni opowiadają o programie kolejnym rocznikom.

Projekty uczniowskie w PracaEdu

PracaEdu prowadzi zespoły uczniów szkół średnich, czyli liceów, techników i szkół branżowych. Uczniowie wykonują lekkie zadania zdalne i biurowe, dopasowane do wieku oraz dostępności obok nauki. Zasady udziału poznasz na stronie dla uczniów. Ten artykuł pozostaje poradnikiem o pracy po szkole lub na studiach.

PracaEdu dobiera zespoły uczniów liceów, techników i szkół branżowych do lekkich zadań zdalnych i biurowych. Firma opisuje zakres projektu, instrukcje i wymagania, a dobór uwzględnia umiejętności, wiek i dostępność uczniów. Współpraca obejmuje abonament oraz osobno rozliczane godziny zespołu. Opisz potrzeby zespołu i sprawdź aktualne warunki w cenniku.

Najczęstsze pytania

Kiedy najlepiej ogłosić nabór na letni program stażowy?

Najlepiej po zimowej sesji egzaminacyjnej, w lutym i marcu. Studenci planują wtedy wakacje, a firma ma czas na rozmowy i podpisanie umów przed lipcem.

Na jakiej umowie zatrudnić stażystę?

Najczęściej na umowie zlecenia albo umowie o pracę na czas określony. Zlecenie ze studentem do 26 lat zwykle nie jest oskładkowane, ale zwolnienie kończy się z dniem obrony lub skreślenia z listy studentów.

Czy program stażowy firmy to to samo co staż z urzędu pracy?

Nie. Staż z urzędu pracy jest przeznaczony dla osób zarejestrowanych jako bezrobotne i finansowany przez urząd. Program stażowy firmy to zwykle płatna umowa zlecenia albo umowa o pracę.

Jak działa obecna współpraca firm z PracaEdu?

PracaEdu dobiera zespoły uczniów liceów, techników i szkół branżowych do lekkich zadań zdalnych i biurowych. Firma opisuje zakres projektu, instrukcje i wymagania, a dobór uwzględnia umiejętności, wiek i dostępność uczniów. Współpraca obejmuje abonament oraz osobno rozliczane godziny zespołu. Opisz potrzeby zespołu i sprawdź aktualne warunki w cenniku.

Opisz zadania dla zespołu

W PracaEdu pracujesz z zespołem uczniów przy lekkich zadaniach zdalnych i biurowych. Firma opłaca abonament oraz godziny zespołu.