Praca dorywcza dla studenta, czyli godziny dopasowane do planu zajęć
Praca dorywcza dla studenta to zajęcie wykonywane w niepełnym wymiarze, w godzinach, które zostają po wykładach, ćwiczeniach i laboratoriach. Najczęściej obejmuje kilka zmian w tygodniu, pojedyncze dni w okresach większego ruchu albo zadania rozliczane od godziny. Dla studenta liczy się przede wszystkim to, żeby praca nie kolidowała z planem zajęć i sesją, a dla pracodawcy to, żeby osoba przychodziła regularnie w uzgodnionych godzinach.
Jakie zajęcia dorywcze najczęściej łączą się ze studiami
Charakter pracy dorywczej zależy od branży i miasta. Na rynku spotkasz różne grupy zadań.
- Research w internecie, porządkowanie danych i katalogowanie produktów, w zakresie dopuszczalnym dla wieku.
- Prace biurowe i administracyjne, takie jak wprowadzanie danych, przygotowanie dokumentów czy wsparcie recepcji, często w godzinach przedpołudniowych w dni bez zajęć.
- Wydarzenia, targi i konferencje, czyli praca w pojedyncze dni, rozliczana za konkretne wydarzenie.
- Logistyka i magazyn, na przykład kompletowanie zamówień w okresach zwiększonego ruchu.
- Korepetycje i zajęcia z dziećmi dla osób, które dobrze czują się w nauczaniu.
- Zadania związane z kierunkiem studiów, na przykład wsparcie działu księgowości dla studentów finansów albo testowanie aplikacji dla studentów informatyki.
Jeżeli wolisz pracować w soboty i niedziele, zobacz osobną stronę o tym, jak wygląda praca weekendowa. Gdy szukasz zajęcia wykonywanego z domu, przydatna będzie strona o tym, czym jest praca zdalna dla studenta.
Umowa zlecenie do 26 roku życia bez składek
Praca dorywcza bardzo często odbywa się na podstawie umowy zlecenia. Dla studenta ma to konkretną konsekwencję finansową. Jeżeli masz status studenta i nie ukończyłeś 26 lat, umowa zlecenie zawarta z firmą nie podlega obowiązkowym składkom na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, wypadkowe, chorobowe) ani składce zdrowotnej. Kwota brutto i netto są wtedy zbliżone, bo z wynagrodzenia nie są potrącane składki.
Zwolnienie ma swoje granice, które warto znać przed podpisaniem umowy.
- Status studenta trwa do dnia ukończenia studiów (obrony) albo skreślenia z listy studentów. Od tego dnia zlecenie jest oskładkowane, nawet jeśli umowa trwa dalej.
- Zwolnienie kończy się w dniu 26 urodzin.
- Zlecenie zawarte z własnym pracodawcą albo wykonywane na jego rzecz traktuje się tak jak pracę, czyli ze składkami.
- Umowa o pracę ze studentem jest oskładkowana tak samo jak u każdego innego pracownika. Status studenta niczego tu nie zmienia.
Szczegółowe omówienie znajdziesz w poradniku o tym, jak działa umowa zlecenie dla studenta do 26 lat.
Ulga dla młodych, czyli zerowy podatek dochodowy
Niezależnie od składek osoby, które nie ukończyły 26 lat, korzystają z ulgi dla młodych. Przychody z umowy o pracę i z umowy zlecenia zawartej z firmą są zwolnione z podatku dochodowego do kwoty 85 528 zł w roku podatkowym. Nadwyżka ponad ten limit jest opodatkowana na zwykłych zasadach. Ulga nie zależy od statusu studenta, więc obejmuje również osoby, które studiów nie podjęły albo już je skończyły, o ile nie przekroczyły 26 roku życia.
Pracodawca co do zasady nie pobiera zaliczek na podatek od takich przychodów. Jeżeli wolisz, żeby zaliczki były pobierane, na przykład dlatego, że spodziewasz się przekroczenia limitu, możesz złożyć wniosek o ich pobieranie.
Porównanie umów w pracy dorywczej studenta
| Kwestia | Umowa zlecenie (student do 26 lat) | Umowa o pracę na część etatu |
|---|---|---|
| Składki ZUS i zdrowotna | Brak obowiązkowych składek | Pełne składki jak u każdego pracownika |
| Podatek do 26 roku życia | Ulga dla młodych do limitu przychodu | Ulga dla młodych do limitu przychodu |
| Wynagrodzenie | Co najmniej minimalna stawka godzinowa ogłoszona na dany rok | Co najmniej minimalne wynagrodzenie proporcjonalnie do wymiaru etatu |
| Urlop wypoczynkowy | Nie przysługuje z mocy prawa | Przysługuje proporcjonalnie do wymiaru |
| Elastyczność godzin | Zwykle duża, ustalana w umowie | Według harmonogramu i norm czasu pracy |
| Ubezpieczenie zdrowotne | Najczęściej przez uczelnię albo rodzica | Z tytułu zatrudnienia |
Żadna z tych form nie jest z góry lepsza. Zlecenie daje wyższą kwotę netto i swobodę grafiku, umowa o pracę daje urlop, ochronę przed wypowiedzeniem i staż pracy liczony do uprawnień pracowniczych. Rodzaj umowy i jej warunki powinny być jasne przed rozpoczęciem współpracy.
Jak pogodzić pracę dorywczą z nauką
Zacznij od rzetelnej dostępności
Najczęstszym powodem rezygnacji z pracy dorywczej jest grafik, który przestaje pasować po zmianie semestru. Dlatego przed przyjęciem pracy porównaj jej harmonogram z aktualnym planem zajęć.
Uwzględnij sesję i okresy zaliczeń
Uczciwie powiedz pracodawcy, że w czasie sesji możesz pracować mniej. Firmy, które zatrudniają studentów, zwykle to rozumieją i planują grafik z wyprzedzeniem. Lepiej ustalić to na początku niż odwoływać zmiany w ostatniej chwili.
Licz łączny czas pracy i nauki
Kodeks pracy nie ogranicza liczby godzin pracy studenta ponad ogólne normy, ale to nie znaczy, że każda liczba jest rozsądna. Kilka zmian tygodniowo zwykle da się połączyć ze studiami stacjonarnymi bez szkody dla wyników. Jeżeli potrzebujesz większego dochodu, rozważ intensywniejszą pracę w przerwie między semestrami, którą opisujemy na stronie o tym, jak wygląda praca wakacyjna.
PracaEdu a praca w trakcie studiów
PracaEdu prowadzi zespoły uczniów szkół średnich, czyli liceów, techników i szkół branżowych. Uczniowie wykonują lekkie zadania zdalne i biurowe, dopasowane do wieku oraz dostępności obok nauki. Zasady udziału poznasz na stronie dla uczniów. Ten artykuł pozostaje poradnikiem o pracy po szkole lub na studiach.